བཙན་བྱོལ།

ཟླ་འདིའི་ཚེས་༢༤ ་ཉིན་བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་དགྲ་བོ་རྒྱ་དམར་གཞུང་གིས་བོད་ནང་རིག་གཞུང་རྩ་མེད་གཏོང་མཚམས་འཇོག་དགོས་པ་དང་། རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བོད་ནང་མི་སྤྱོད་ལས་འདས་པའི་རྒྱ་གཞུང་གི་བྱ་སྤྱོད་ལ་གནོན་ཤུགས་སྤྲོད་དགོས་པ་སོགས་དགོས་འདུན་དོན་ཚན་གསུམ་གྱི་ཐོག རྒྱ་གཞུང་ལ་ངོ་རྒོལ་གྱི་རྐང་འཁོར་སྐོར་སྐྱོད་ལས་འགུལ་ཞིག་རྒྱ་གར་བྱང་པྱོགས་བདེ་སྐྱིད་གླིང་ནས་འགོ་འཛུགས་གནང་འདུག ཐེངས་འདིའི་ལས་འགུལ་ནང་རྒྱ་གར་བྱང་ཕྱོགས་ཁུལ་གྱི་ས་གནས་གཞོན་ནུའི་དང་བླང་ལས་འགུལ་བ་༥༠ ་ཙམ་མཉམ་ཞུགས་བྱས་ཡོད་འདུག་ལ། ཟླ་འདིའི་ཚེས་༢༤ ་ནས་ཕྱི་ཟླ་༡༠ ་ཚེས་༡

ཟླ་འདིའི་ཚེས་༡༩ ་ཉིན་སྐབས་བཅུ་བདུན་པའི་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་དུས་བརྒྱད་པ་དཔལ་ལྡན་ཚོགས་གཙོ་དབུ་བཞུགས་ཐོག་དབུ་འཛུགས་གནང་སོང་། ཚོགས་དུས་བརྒྱད་པའི་ཐོག་སྤྱི་ཟུར་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་དབུས་འོས་བསྡུ་ལས་ཁང་གི་ཚོགས་གཙོ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་རྡོ་རྗེ་ལས་བྱེད་འདེམས་སྐོར་ལྷན་ཁང་གི་ཚོགས་མིར་བདམས་ཐོན་བྱུང་སོང་ལ། དེ་བཞིན་གཞུང་འབྲེལ་གྲོས་ཆོད་གྲོས་འཆར་གྱི་ལས་རིམ་ཐོག སྤྱི་འཐུས་ཙ་ནེ་ཚང་དོན་འགྲུབ་བཀྲ་ཤིས་ཀྱིས་ཡིག་ཆ་ཨང་། ༤༠ པ། ཨོ་སི་ཁྲུ་ལི་ཡའི་གྲོས་ཚོགས་གོང་མའི་འཐུས་མི་ཟུར་པ་ལྕམ་སྐུ་ཇ་ནི་ཊ་ རཡེ་སེ་

ཕྱི་ཟླ་༩ ཚེས་༡༩ བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་དུས་བརྒྱད་པའི་ལས་ཉིན་༨ པའི་ཚོགས་ཐུན་དང་པོར་གཞུང་འབྲེལ་གྲོས་ཆོད་གྲོས་འཆར་གྱི་ལས་རིམ་གྲུབ་རྗེས། རང་དབང་ཅན་གྱི་སྡེ་ཚན་དབུས་འོས་བསྡུ་ལས་ཁང་གི་སྤྱི་ཁྱབ་འགན་འཛིན་འོས་འདེམས་བྱས་སོང་། དེ་ཡང་འོས་མི་འདེམས་སྒྲུག་ཚོགས་ཆུང་ནས་དབུས་འོས་བསྡུ་ལྷན་ཁང་གི་འགན་འཛིན་གྱི་འོས་མི་སྤྱི་ཟུར་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་དང་ལྷ་ལུང་རྒྱལ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་བྱང་འཆར་འབུལ་ཞུས་འདུག་པ་ལྟར། གྲོས་ཚོགས་ནང་འོས་བསྡུ་བྱེད་སྐབས་སྤྱི་ཟུར་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་ལ་འོས་གྲངས་༢༩ དང་ལྷ་ལུང་རྒྱལ་ལ་འོས་གྲངས་༡༢ དང་འོས་༢

ཕྱི་ཚེས་༡༨ ཉིན་གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་དུས་བརྒྱད་པའི་ལས་ཉིན་༧ པའི་སྔ་དྲོར་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ལས་བསྡོམས་དང་འབྲེལ་བའི་སྤྱི་ཡོངས་བགྲོ་གླེང་དང་སྤྱི་འཐུས་རྣམ་པའི་དྲི་བར་ལན་འདེབས་བཅས་གནང་ཞིང་། སྐབས་དེར་ཉེ་ཆར་ཧྥ་རན་སིའི་རྒྱལ་སར་ཡོད་པའི་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་གཉིས་ཀྱི་ནང་། བོད་ཀྱི་དངོས་པོ་འགའ་དང་འབྲེལ་བའི་ངོ་སྤྲོད་དུ་བོད་མིང་ཚབ་ཏུ་རྒྱ་ནག་གིས་བཏགས་པའི་ཤིས་ཙང་ཟེར་བ་ཞིག་བྲིས་ཡོད་པས། དེ་ལ་ངེས་པར་དུ་ངོ་རྒོལ་དང་ཞུ་གཏུག་བྱེད་དགོས་པ། དེ་བཞིན་ཉེར་ཆར་བོད་ཀྱི་ཟློས་གར་ཚོགས་པའི་ཚོགས་ཁང་དུ་གཞི་རིམ་མི་མང་རེ་འབོད་ཚོགས་པའི་ལས་འགུལ་དབུ་འབྱེད་སྐབས་སུ་དེར་བོས་པའི་མི་ཞིག་གིས་༧གོང་ས་མཆོག་གི་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་དགོངས་པ་འགྲེལ་ལོག་བརྒྱབས་པ་དེ་ནི་ནོར་འཁྲུལ་ཡིན་པ་དང་། བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་བ་རྒན་པ་མང་པོ་ཞིག་ད་ཆར་བགྲེས་སོང་དུ་འགྱུར་བཞིན་ཡོད་པར་བརྟེན། ང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཁོང་རྣམས་ལ་མུ་མཐུད་ནས་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུ་དང་ཁོང་ཚོའི་བུ་ཕྲུག་ཚོ་མ་འོངས་པར་བོད་དོན་ཐད་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོང་ཐབས་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་སྐོར། 

རྒྱལ་སྤྱིའི་དབུ་མའི་ལམ་མི་མང་ལས་འགུལ་ཁང་གིས་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་ཉིན་མོ་ཞེས་པ་དེ་རིང་སྲུང་བརྩི་ཞུས་སོང་ལ། མཛད་སྒོའི་ཐོག་ཏུ་འདི་ལོར་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ཡོངས་འཛིན་རིམ་༡༢ ཡིག་རྒྱུགས་ཁྲོད་བོད་ཡིག་ཨང་རིམ་རྩེ་ཕུད་ལོན་པ་རྣམས་ལ་ཆེ་བསྟོད་བྱ་དགའ་དང་གཟེངས་རྟགས་གནང་སོང་། དེ་རིང་ཕྱི་ཚེས་༡༨ ཀྱི་ཉིན་རྒྱབ་ཆུ་ཚོད་གཉིས་དང་ཕྱེད་ཀའི་ཐོག་རྡ་ས་ས་གནས་འགོ་འཛིན་ལས་ཁུངས་སུ་རྒྱལ་སྤྱིའི་དབུ་མའི་ལམ་མི་མང་ལས་འགུལ་ཁང་ནས་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་ཉིན་མོ་སྲུང་བརྩིའི་མཛད་སྒོ་ཞིག་འཚོགས་གནང་སོང་ལ། མཛད་སྒོའི་སྐབས་སུ་སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོ་བཀའ་ཟུར་འབྲོང་ཆུང་དངོས་གྲུབ་དང་།    དམིགས་བསལ་སྐུ་མགྲོན་དུ་རྡ་ས་ས་གནས་འགོ་འཛིན་དཀོན་མཆོག་མིག་དམར་གཙོས་པའི་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་ཚོགས་མི་དང་བྱ་དགའ་ཐོབ་མཁན་སློབ་ཕྲུག་ཚོའི་ཕ་མ། དེ་བཞིན་རྡ་སའི་ཁུལ་གྱི་མི་མང་དང་གསར་འགོད་པ་སོགས་མཉམ་ཞུགས་གནང་འདུག 

ཟླ་འདིའི་ཚེས་༡༧ ་ཉིན་སྐབས་བཅུ་བདུན་པའི་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་དུས་བརྒྱད་པའི་ལས་ཉིན་༦ པ་དེ་དཔལ་ལྡན་ཚོགས་གཙོ་དབུ་བཞུགས་ཐོག་དབུ་འཛུགས་གནང་ནས་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་མ་ལག་དང་བཅས་པའི་ལས་བསྡོམས་སྤྱི་ཡོངས་བགྲོ་གླེང་དང་བཀའ་ཤག་གི་ལན་འདེབས་གསལ་བཤད། ཕྱི་ཚེས་༡༤ ཉིན་གྱི་འཕྲོ་མུ་མཐུད་ཕྱིན་སོང་། སྐབས་དེར་སྤྱི་འཐུས་རྣམ་པས་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་ནང་དགེ་རྒན་ལེགས་པོ་དགོས་པ་དང་ཆོད་གན་ཐོག་ཡོད་པའི་དགེ་རྒན་གྱི་གྲངས་འབོར་ཉུང་དུ་གཏོང་དགོས་པ། བོད་ཕྲུག་ཚོའི་བོད་ཡིག་གི་གནས་ཚད་ཧ་ཅང་ཞན་པས་དེར་བསྐྱར་ཞིབ་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་དགོངས་ཚུལ་གསུངས་པ་དང་དོགས་དྲི་གནང་བར། དཔལ་ལྡན་ཤེས་རིག་བཀའ་བློན་གྱི་ལས་ཚབ་སྲིད་སྐྱོང་གིས་ཕྱི་རྒྱལ་ཁག་ཏུ་གཟའ་མཇུག་སློབ་གྲྭ་༩༢ ཡོད་པ་སོགས་ཀྱི་ལན་འདེབས་གསལ་བཤད་གནང་ནས་དེ་རིང་ཚོགས་ཐུན་གཉིས་པའི་ཐོག་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་མ་ལག་དང་བཅས་པའི་ལས་བསྡོམས་ཐོག་སྤྱི་ཡོངས་བགྲོ་གླེང་དང་།

ཕྱི་ཚེས་༡༧ ཉིན་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་རྒྱ་གར་གྱི་སྲིད་བློན་མོ་དྷིའི་འཁྲུངས་སྐར་ལ་འཚམས་འདྲི་དང་སྐུའི་འཕྲོད་བཞེས་བཟང་པོ་ཡོང་བའི་སྨོན་འདུན་གནང་བའི་གསུང་འཕྲིན་ཞིག་གནང་འདུག ཁོང་གིས་རྒྱ་གར་གྱིས་འཚེ་མེད་ཞི་བ་དང་སྙིང་རྗེ་ཡི་སྲོལ་རྒྱུན་རྒྱུད་འཛིན་བྱས་ཏེ་འཛམ་གླིང་ལ་མིག་དཔེ་བཟང་པོ་ཞིག་བསྟན་ཡོད་ཅིང་། དེའི་ཐོག་མང་གཙོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཤུགས་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས། རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བཞིན་པ་དེས། ང་ཚོའི་འབྲེལ་ལམ་ཇེ་ཟབ་ཏུ་འགྲོ་བཞིན་པའི་འཛམ་གླིང་ནང་ཞི་བདེ་དང་གྲོས་མོལ་ལ་རྒྱ་གར་གྱིས་མཉམ་ཞུགས་གལ་ཆེན་བྱེད་ཐུབ་པ་མཚོན་གྱི་ཡོད། སྔར་བཞིན་ངས་གོ་སྐབས་འདི་བརྒྱུད་རྒྱ་གར་གཞུང་མང་གཉིས་ནས་ང་དང་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་རྣམས་ལ་ལོ་ངོ་ ༦༥ ལྷག་གི་རིང་གཏོང་ཕོད་ཆེ་བའི་རོགས་རམ་དང་མགྲོན་པོ་བརྩིས་གནང་བར་སྙིང་ཐག་པ་ནས་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་གནང་འདུག

ཕྱི་ཟླ་༩ ཚེས་༡༧ སྐབས་༡༧ པའི་གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་དུས་༨ པའི་ལས་ཉིན་༦ ཚོགས་ཐུན་༣ པར། སྤྱི་འཐུས་རྒྱུན་ལས་ནས་བདེ་སྲུང་གི་ལས་བསྡོམས་རྒྱས་པར་གཟིགས་ཞིབ་ཀྱིས་དོགས་འདྲི་ཕུལ་བ་ཁག་ལས། ད་ལྟའི་ཆར་ཨོ་གླིང་གི་ལས་གཞི་བསྐྱར་གསོ་ཐུབ་རེ་ཡོད་མེད་སོགས་ཀྱི་སྐོར་འདྲི་སྐབས།

ཉེ་ཆར་ཧྥ་རན་སིའི་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་གཉིས་ནས་བོད་ཅེས་པའི་མིང་ཚབ་ཏུ་ཤིས་ཙང་ཞེས་རྒྱ་གཞུང་གི་མངོན་འདོད་ལྟར་བསྒྱུར་ཡོད་འདུག་པས། སྐུའི་གསུང་བསྒྱུར་བ་དགེ་བཤེས་ཐུབ་བསྟན་སྦྱིན་པས་རྒྱ་མི་དབང་ཆེ་དང་མི་ཆེ་ཧྥ་རན་སི་ལ་དེ་ལྟར་བྱས་པས། ཧྥ་རན་སི་ལ་བོད་པ་མང་པོ་ཡོད་པས་ཁ་ཁར་མ་བསྡད་པར་གོ་སྐབས་དམ་འཛིན་གྱིས་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་གི་སྒོ་འགྲམ་དུ་ཕྱིན་ནས་སྐད་འབོད་རྒྱག་དགོས་པ་དང་། མེ་ཆུང་དུས་ནས་གསོད་མ་ཐུབ་ན་ང་ཚོར་དཀའ་ངལ་འཕྲད་རྒྱུ་ཡིན་པར་གསུངས།  དེ་ཡང་ཧྥ་རན་སིའི་རྒྱལ་སའི་ནང་འཛམ་གླིང་ས་ཁུལ་གང་སར་ནས་མཁོ་སྒྲུབ་བྱས་པའི་དངོས་པོ་ས་ཡ་གཅིག་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པའི་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་(du quai Branly) ཞེས་པ་ཞིག་དང་། དེ་བཞིན་ཕྱི་ལོ་༡༨༨༩