བཙན་བྱོལ།

འདི་ག་རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་མོན་གྷོ་བོད་མིའི་གཞིས་ཁོངས་སུ་རྟེན་གཞི་བྱས་པའི་ས་གནས་གཞོན་ནུ་དང༌། ས་གནས་བུད་མེད། གཞིས་སྤྱི་ལྷན་ཚོགས། ཆོས་སྡེ་ཆེ་ཕྲ་ཡོངས་ཀྱིས་ལོ་འདིའི་ལོ་གསར་སྐབས་རྩེད་འཇོའི་སྤྱོད་པ་སྣ་གཅིག་ཀྱང་མི་བསྒྲུབ་པར་མོས་མཐུན་བྱུང་ཡོད་འདུག དེའི་སྐོར་མོན་གྷོ་གཞིས་སྤྱི་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་འགན་འཛིན་བསོད་ནམས་དཔལ་ལྡན་ལགས་ཀྱིས་ས་གནས་གསར་འགོད་པར།

ཕྱི་ལུགས་ཀྱི་ལོ་གསར་ཉིན་ཨན་དྷཱ་ར་མངའ་སྡེའི་ཝ་རན་གྷལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་མིའི་བལ་གོས་ཁྲོམ་སར་མེ་སྐྱོན་ཤོར་བའི་གནས་ཚུལ་ཐོན་འདུགབཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས་ཁག་གི་འཚོ་བའི་ཡོང་ཁུངས་གཙོ་བོ་བལ་གོས་ཚོང་ལས་དེ་ཡིན་པ་དང༌། ཚོང་ལས་དེ་ལ་དཀའ་ངལ་མང་དག་ཅིག་འཕྲད་བཞིན་ཡོད་པའི་ནང་ནས། ཁྲོམ་ས་མེ་ཤོར་གྱི་གནས་ཚུལ་དེ་ཡང་ཇི་སྙེད་ཅིག་འབྱུང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཟད། ལོ་འདི་གཅིག་པུར་མཚོན་ནའང་ཁྲོམ་སར་མེ་སྐྱོན་ཤོར་བའི་གནས་ཚུལ་ཐེངས་གཉིས་པ་དེ་ཡིན་པ་རེད།

    བོད་ཀྱི་གྲོས་ཚོགས་དང་སྲིད་བྱུས་ཉམས་ཞིབ་ཁང་གིས་འཛིན་གྲྭ་བཅུ་པ་དང་བཅུ་གཅིག་གི་སློབ་མ་ཚོར་བོད་དོན་དང་འབྲེལ་བའི་ཟབ་སྦྱོང་ཞིག་སྤྲོད་བཞིན་ཡོད་པ་དང༌། དེའི་སྐབས་སློབ་མ་ཁག་ཅིག་ལ་སོ་སོ་ངོ་སྤྲོད་དང་འབྲེལ་བའི་སློབ་གྲྭའི་སློབ་ཚན་དགའ་ཤོས་དང༌། དཀའ་ངལ་ཆེ་ཤོས། ནམ་རྒྱུན་དགའ་ཕྱོགས། དམིགས་ཡུལ་བཅས་གང་ཡིན་དང༌། ཤེས་ཡོན་སྲིད་བྱུས་གསར་པ་སློབ་གྲྭ་ཡོངས་ལ་ལག་བསྟར་བྱས་ནས་བསམ་ཚུལ་གང་ཡོད་བཅས་དྲི་བ་བཏོན་པ་ཡིན།
ཀུན་དགའ་སྟོབས་རྒྱལ་ལགས་ཀྱི་གསུང་དོན། ང་སྐྱེས་ས་སྒང་ཐོག་རེད། ཀ་བློན་སྦུག་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་བཞིན་ཡོད། འཛིན་གྲྭ་བཅུ་གཅིག་ཡིན། སློབ་ཚན་དགའ་ཤོས་དབྱིན་ཇི་སྐད་ཡིག་དང༌། རྒྱལ་རབས་ཡིན། སློབ་གྲྭའི་ནང་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་མི་འདུག Geographyསློབ་ཚན་དེ་དགེ་རྒན་གྱིས་བསླབས་པ་ཞེ་དྲག་ཤེས་ཀྱི་མི་འདུག དཀའ་ངལ་ཆེ་ཤོས་དེ་རེད།

    འབྲེལ་ཡོད་ཀྱིས་བོད་ནས་ཁ་པར་བརྒྱུད་ཁུངས་ལྡན་གནས་ཚུལ་བརྗོད་གསལ་ལྟར་ན། དེང་སང་ཁམས་འབའ་ཐང་ཁུལ་གྱི་དགོན་སྡེ་ཁག་ཏུ་རྒྱ་གཞུང་གི་དམ་དྲག་ཆེ་རུ་གཏོང་བཞིན་པ་དང༌། ཕྱི་ཟླ་༡༡ ཚེས་༢༦ ཉིན་རྒྱ་གཞུང་གི་ལས་དོན་རུ་ཁག་འབའ་འཛིན་དགོན་བདེ་ཆེན་ཆོས་གླིང་དུ་སླེབས་ནས། དགོན་པར་གྲྭ་གྲངས་ ༤༠ ལས་བསྡད་མི་ཆོག་པའི་བཀའ་བཏང་བ་མ་ཟད། ད་དུང་འཇིགས་སྐུལ་དང་བཅས་ད་ལོ་ཕྱི་ཟླ་བདུན་པའི་ནང་དགོན་སྟེང་དར་དམར་བསྒྲེངས་ཏེ་བརྙན་པར་རྒྱག་དགོས་པའི་བཀའ་ལ་ཁྱོད་ཚོས་ཉན་འཇོག་བྱས་མ་སོང༌། ད་ཐེངས་ཁྱོད་ཚོས་རྒྱན་གཡུག་ན་འདྲ། ལོ་ན་རྒས་གཞོན་ལྟར་འཇོག་རྒྱུ་ཡིན་པ་གང་ལྟར་གྲྭ་གྲངས་༤༠ ཡི་མིང་གཞུང་གང་མགྱོགས་བཟོ་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བརྗོད་འདུག

ཟླ་འདིའི་ཚེས་༢༦ ཉིན་ནས་བོད་ཀྱི་བུད་མེད་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་གོ་སྒྲིག་འོག་རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱལ་ས་ལྡི་ལིའི་བོད་ཁྱིམ་སྡོད་ཁང་དུ་བོད་མིའི་མཐོ་སློབ་ཀྱི་བུད་མེད་སློབ་མ་༢༦ ཙམ་ལ་ཟབ་སྦྱོང་ཞིག་སྤྲོད་བཞིན་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ནི་བོད་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་འགོ་ཁྲིད་ཡོང་ཐབས་དང༌། དངོས་སུ་སྤྱི་ཚོགས་ནང་དུ་སླེབས་སྐབས་སོ་སོའི་ལས་དོན་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུའི་ཆེད་བརྗོད་གཞི་འདྲ་མིན་ཐོག་ཟབ་ཁྲིད་གནང་གི་ཡོད་འདུག བུད་མེད་ཚོགས་པའི་ངོས་ནས་ཟབ་སྦྱོང་དེ་༢༠༠༥ ནས་འགོ་འཛུགས་བྱས་ཡོད་པ་དང༌། ད་ལྟ་ཐེངས་༤ པ་དེ་ཡིན་འདུག

ཟླ་འདིའི་ཚེས་༤ ཉིན་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་གོ་སྒྲིག་འོག་སྨོན་ལམ་བོད་ཀྱི་སྐད་གདངས་སྐོར་ལ་ཚོགས་འདུ་ཞིག་འཚོགས་ཡོད་པ་དང༌། དེར་སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོ་བོད་གཞུང་ཤེས་རིག་དྲུང་ཆེ་གཡུ་ཐོག་ཀརྨ་དགེ་ལེགས་ལགས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་འབྲེལ་བའི་གསུང་བཤད་གནང་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་ཝ་ན་མཐོ་སློབ་དང༌། སཱ་ར་མཐོ་སློབ། མཚན་ཉིད་རིགས་ལམ་སློབ་གཉེར་ཁང༌། ནོར་གླིང་ཉམས་ཞིབ་སྡེ་ཚན། དྷ་སྟེང་བོད་ཁྱིམ། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་སོགས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་དང༌།

མིང་དོན་མཚུངས་པའི་རང་སྐྱོང་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་བསམ་འཆར་འདིའི་ནང་དུ་ཡོད་པའི་ང་ཚོའི་དགོས་འདུན་དང༌། སུ་ཊ་སི་སྦག་གི་གསུང་བཤད་ནང་དུ་ཡོད་པའི་ང་ཚོའི་དགོས་འདུན་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་རེད།

    བོད་གཞུང་མང་ཛ་དྲག་ལས་འགུལ་ཚོགས་ཆུང་གི་འགན་ཁུར་མུ་མཐུད་སྤྱི་འཐུས་རྒྱུན་ལས་ཆབ་སྲིད་སྡེ་ཚན་ནས་བཞེས་བཞིན་ཡོད་ནའང༌། ཉེ་བའི་ཆར་བཀའ་ཤག་གིས་ཕྱི་རྒྱལ་དོན་གཅོད་ཁག་དང་ས་གནས་འགོ་འཛིན་ཁག་ལ་ཚོགས་ཆུང་ནས་ཕྱིར་འཐེན་དགོས་པའི་བཀའ་རྒྱ་བཏང་བར་བརྟེན་སྤྱི་འཐུས་རྒྱུན་ལས་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་དོན་གཅོད་ཁག་དང་ས་གནས་འགོ་འཛིན་བཅས་ནས་མཉམ་རུབ་མེད་ཚེ་ནུས་པ་དང་ལྡན་པའི་ལས་འགུལ་གང་ཡང་སྤེལ་ཐབས་མེད་པ་དངོས་འབྲེལ་ལ་སོང༌། དབུས་ས་གཉིས་ཀྱི་བོད་གཞུང་མང་ཛ་དྲག་ལས་འགུལ་ཚོགས་ཆུང་རྣམས་རེ་ཞིག་མཚམས་འཇོག་མི་བྱ་ཐུ་མེད་དུ་གྱུར་སོང་ཞེས་གསལ་བསྒྲགས་ཤིག་སྤེལ་ཡོད་པ་རེད།

བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་དུ་དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས་ཡོང་ཐབས་ལ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། ཚོང་ལས་གཉེར་མཁན་མཉམ་རུབ་ཀྱིས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཤེས་བྱ་གོ་རྟོགས་སྤེལ་ཐབས། ཕན་ཚུན་ཚོང་རྫས་བརྗེ་ལེན་ག་འདྲ་བྱེད་དགོས་མིན་སྐོར་ལ་ནུས་ཤུགས་འདོན་གྱི་ཡོད་ཅེས་བོད་མིའི་ཚོང་པའི་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་དྲུང་ཆེ་ཟླ་བ་རིན་ཆེན་ལགས་ཀྱིས་འགྲེལ་བརྗོད་གནང་སོང༌།    ཟླ་འདིའི་ཚེས་༢༢ ཉིན་བོད་གཞུང་ཕྱི་དྲིལ་ལྷག་པ་ཚེ་རིང་ཚོགས་ཁང་དུ་བོད་མིའི་ཚོང་པའི་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུན་ལས་གསར་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསར་འགོད་གསལ་བསྒྲགས་ཤིག་གནང་ཡོད་པ་དང༌། དེར་ཚོགས་གཙོ་བསོད་ནམས་སྟོབས་རྒྱལ་ལགས་དང༌། དྲུང་ཆེ་ཟླ་བ་རིན་ཆེན་ལགས་གཉིས་ཕེབས་ཡོད་པ་རེད། རྒྱུན་ལས་གསར་པའི་ངོས་ནས་བོད་གཞུང་དང་གཞུང་འབྲེལ་མ་ཡིན་པའི་ཚོགས་པ་ཁག དེ་བཞིན་བོད་མི་ཚོང་ལས་གཉེར་མཁན་ཚོར་འབྲེལ་བ་བྱས་ཏེ།

བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་བ་རྒྱ་གར་མི་རིགས་སྐུ་ཞབས་མཱ་ཧེ་ཤ་ཡ་རྡབ་ལགས་དང་ཁོང་གི་ ཕྱག་རོགས་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་བ་གཉིས་བཅས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་ལོངས་ཤོག བོད་ལོངས་ཤོག་ཅེས་པའི་འབོད་ཚིག་འོག་རྒྱ་གར་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་ཆེས་ མང་པོའི་ནང་གོམ་བགྲོད་གནང་བཞིན་ཡོད་པ་དང༌། ལས་འགུལ་དེ་འདི་ལོའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་ཉིན་མོ་ནས་རྒྱ་གར་མངའ་སྡེ་མཱར་ དྷེ་བྷར་དེ་ཤི་ནས་འགོ་འཛུགས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་གྱི་བདེ་འཇགས་ཆེད་དང༌། བོད་དོན་བདེན་མཐའ་སེལ་ཐབས་སུ་བཅས་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡིན་པ་རེད།