ཐོག་མར་ད་ལོ་གཞིས་ལུས་བོད་མི་རྣམས་ཀྱིས་༼བོད་མིའི་སྐྱིད་སྡུག་མཉམ་མྱོང་༽ཞེས་པའི་དོན་སྙིང་ལྡན་པའི་འབོད་ཚིག་འདིས་སྣེ་དྲངས་སྟེ། དེ་རིང་བོད་བསྟན་སྲིད་མི་རིགས་དང་བཅས་པའི་འཇིག་ཉེན་འགག་འཕྲང་གི་དུས་པོ་ཆེ་འདིར་དམིགས་བསལ་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་ཐུགས་འགན་ཆེ་བཞེས་ཀྱིས་ཆེད་ཕེབས་གནང་མཁན་རྣམ་པར་འཚམས་འདྲི་དང༌། གཞིས་ལུས་བོད་མི་ཡོངས་ལ་གདུང་སེམས་མཉམ་བསྐྱེད་ཀྱིས་སྐབས་དོན་སྙན་གསན་ཞུ་རྒྱུར།
རྒྱས་པར་གཟིགས།ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་བསྒྲུབ་དགོས་ངེས་ཀྱི་བྱ་བ་གལ་འགངས་ཧ་ཅང་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཟད་བསྒྲུབ་ཐུབ་ངེས་ཀྱི་བྱ་བ་ཡང་དག་པ་དང་གཟི་བརྗིད་ལྡན་པ། རླབས་ཆེན་གྱི་རྒྱལ་ཁའི་རང་བཞིན་ལྡན་པ་བཅས་ཡིན།
སྐྱེ་འགྲོ་ཕལ་ཆེ་བ་ཇི་སྲིད་ནམ་མཚོའི་བར་རང་རང་གི་བདེ་སྐྱིད་སྒྲུབ་ཐབས་དང༌། སྡུག་བསྔལ་སེལ་ཐབས་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཡིན། འོན་ཀྱང་ལྟ་བའི་མིག་དང་བྲལ་ན་བདེ་སྐྱིད་བསྒྲུབ་ཐབས་དང༌། སྡུག་བསྔལ་སེལ་ཐབས་ཡང་དག་པ་ཡོང་རེ་བྲལ། དཔེ་དེ་བཞིན་དུ་ང་ཚོའི་བོད་ཀྱི་གནད་དོན་ཡང་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་མི་རིགས་ཤིག་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་གི་གནད་དོན་ཡིན་གཤིས། བོད་མི་རིགས་ཇི་སྲིད་ནམ་གནས་བར་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ངེས་རེད།
རྒྱས་པར་གཟིགས།༡༽ བོད་མི་རིགས་འདི་ཉིད་མར་མེ་སྣུམ་ཟད་ལྟ་བུར་གྱུར་ཏེ་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་གནས་ཐུབ་དང་མ་ཐུབ་ཀྱི་དུས་ཚོད་ཆེས་ཛ་དྲག་དང་ཆེས་ཉམ་དམན་པའི་སྐབས་འདིར་གཞིས་བྱེས་བོད་རིགས་ཡོད་དོ་ཅོག་གཅིག་དུ་བསྒྲིལ་ནས་ྋརྒྱལ་བ་དོན་གྱི་བདག་པོ་མཆོག་གི་ཅི་གསུང་བཀའ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ལམ་དབུ་མའི་སྲིད་ཇུས་ལ་འགྱུར་བ་མ་ཕྱིན་བར་དེ་སྲིད་དུ། ཡིད་སེམས་གཉིས་མེད་པའི་སྒོ་ནས་ལམ་དབུ་མ་རང་བསྒྲུབ་བྱར་བཟུང་སྟེ་འཚེ་བ་མེད་པའི་ལས་འགུལ་དོན་སྙིང་ལྡན་པ་སྣ་ཚོགས་ཤིག་གཞུང་འབྲེལ་ཐོག་ནས་སྤེལ་དགོས་པའི་དུས་ལ་སླེབས་ཡོད་པ་ནི། རྒྱལ་ཁབ་དང་མི་རིགས་གཞན་དང་གཞན་གྱིས་ཚད་མཐོའི་རྒྱབ་སྐྱོར་མཐུན་འགྱུར་དང༌། བོད་གཞིས་བྱེས་གཉིས་ཀྱི་ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་གང་ལ་བལྟས་ཀྱང་མ་སྔ་མ་ཕྱིའི་དུས་ཚོད་ཅིག་ལ་སླེབས་འདུག་སྙམ། དེ་ལྟ་བུའི་སྒྲུབ་བྱེད་འཚེ་བ་མེད་པའི་ལམ་བུ་སྟོན་གནང་མཁན་ནི་བསླུ་བ་མེད་པའི་སྐྱབས་གནས་ཀུན་འདུས་འཛམ་གླིང་ྋཞི་བདེའི་དེད་དཔོན་ཁོང་ལས་ལྷག་པ་ཞིག་ས་གསུམ་གང་དུ་འཚོལ་ཡང་རྙེད་དུ་མེད་པ་ནི་ཤེས་པ་རང་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཤེས་མི་ཐུབ་པ་གང་ཡང་མེད།
རྒྱས་པར་གཟིགས།ཉིན་ཤས་སྔོན་སྡོད་ཁང་ཞིག་ཏུ་བཀའ་ཟུར་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་ཕུལ་བའི་དོན་ཚན་བཅུ་སྐོར་ལ་གླེང་མོལ་བྱ་བཞིན་ཡོད་སྐབས་གྲོགས་པོ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་འཛིན་ལགས་ནས་བོད་ཀྱི་བང་ཆེན་གྱི་གསར་ཤོག་སྟེང་དུ་རྗེ་བཙུན་པདྨ་ལགས་ནས་རང་གཞུང་བཀའ་ཤག་སྐབས་བཅུ་གཉིས་པས་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་སྲིད་བྱུས་དེ་ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུ་མིན་ཞེས་གསལ་འདུག་གསུངས། ཐོག་མར་གནས་ཚུལ་དེ་གོ་མ་ཐག་ཡིད་མ་ཆེས། འོན་ཀྱང་ཉིན་རྗེས་མར་ཟ་ཁང་གི་ཅོག་ཙེའི་སྟེང་བང་ཆེན་གྱི་གསར་ཤོག་མཐོང་སྟེ་ཀློག་འགོ་འཚུགས་སྐབས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་གཏམ་དུ་ཤེས་ཡོན་སྲིད་བྱུས་དང་བོད་མི་རིགས་ཞེས་པར་ྋགོང་ས་མཆོག་གི་བཀའ་སློབ་དང་འབྲེལ་བཀའ་ཤག་སྐབས་བཅུ་གཉིས་པས་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་སྲིད་བྱུས་དེ་གལ་ཆེ་ཡིན་སྐོར་བརྗོད་འདུག
རྒྱས་པར་གཟིགས།བོད་ནང་ཛ་དྲག་ཇེ་ཆེ་དང༌། དྲག་གནོན་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་པ་དེ་ནི་བོད་མིའི་རྩ་བའི་ཁེ་ཕན་རང་བཙན་རྣམ་པ་གསར་པ་རྒྱུན་མཐུད་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། རྒྱ་དམར་བཙན་འཛུལ་བས་དྲག་གནོན་མཐའ་འཁྱོངས་བྱས་ཀྱང༌། དྲག་གནོན་མ་ཐུབ་པའི་ཚུར་སྣང་ལན་ཆ་གསལ་པོ་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པ་རེད། མདའ་ཡིས་ཁོང་ཁྲོ་འབིག་མི་ཐུབ། གྲི་ཡིས་ཆུ་གཅོད་མི་ཐུབ། ཟེར་བའི་བདེན་དོན་གསལ་བཤད་བྱས་པ་ལས་རྒྱ་དམར་ཞེ་པོ་ཡིན་པའི་མཚོན་རྟགས་མ་རེད་ལ། བོད་མིའི་སྙིང་སྟོབས་དེ་དྲག་གནོན་མི་ཐུབ་པའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་ཁ་ཕྱེ་བ་ཞིག་རེད། དབུ་མའི་ལམ་ནི་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་འདོན་གནང་མཛད་པའི་གཉིས་ཕན་དགོངས་བཞེས་བླ་ན་མེད་པ་རེད།
རྒྱས་པར་གཟིགས།ཉེ་སྔོན་ཕྱི་ཟླ་༩ ཚེས་༢༢ ཉིན་གངས་སྐྱིད་དུ་བགྲོ་གླེང་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ང་ནི་དབུ་མའི་ལམ་ཡག་ཤོས་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྐོར་བཤད་པ་ཡིན། དྲི་བ་དྲིས་ལན་གྱི་སྐབས་ངས་བརྗོད་དགོས་པ་ནི་ད་ལྟའི་རྒྱ་ནག་དམར་པོའི་གཞུང་གི་སྲིད་བྱུས་ལ་བོད་ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་དུ་སྒྱུར་ཐབས་ལག་ལེན་དངོས་བསྟར་བྱེད་བཞིན་པ་མཐར་སྐྱེལ་བྱ་རྒྱུ་ལས། དབུ་མའི་ལམ་ལ་ཐག་གཅོད་གང་ཡང་མི་བྱ་རྒྱུར་ནང་དོན་ཐག་གཅོད་གཙང་མ་བྱས་ཡོད་པ་རེད།
རྒྱས་པར་གཟིགས།ཉེ་སྔོན་བཀའ་ཟུར་ཚོས་འབྱུང་འགྱུར་བོད་ཀྱི་རྩ་དོན་སྒྲུབ་ཕྱོགས་ཐད་ཚོགས་འདུ་ཞིག་ནོར་གླིང་དུ་ཚོགས་ཡོད་ཚུལ་གོ་ཐོས་བྱུང་བས་གུས་པ་སྤྲོ་བ་རབ་ཏུ་འཕེལ། རྒྱུ་མཚན་ནི་བཀའ་ཟུར་ཟེར་དུས་མཁྱེན་སྤྱན་ཡངས་ལ་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པ་དང༌། བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་སྲིད་བྱུས་མ་ལག་དང་བཅས་པ་ཚང་མ་རྒྱུས་མངའ་ཡོད་ངེས་པས། མ་འོངས་བོད་ཀྱི་མངོན་འདོད་བསྒྲུབ་པར་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་ལམ་གཞུང་དམངས་གཉིས་ལ་གཞི་འཛིན་ས་དང་བགྲོད་ལམ་གསར་པ་ཞིག་སྟེར་ངེས་པ་མ་ཟད་དམར་པོའི་སྲིད་གཞུང་ལ་ཡང་རྣོ་ངར་ལྡན་པའི་ལན་འདེབས་ཤིག་ཡོད་ངེས་སྙམ་སྟེ། བོད་ཀྱི་བང་ཆེན་དང་དུས་བབ་གསར་ཤོག་བཅས་ལག་ཏུ་རག་ཐབས་ཀྱིས་ཉིན་སྒུག་མཚན་སྒུག་བྱས་མཐར་ཕྱི་ཟླ་དགུ་པའི་ཟླ་འཇུག་ཏུ་བང་ཆེན་སྤྱིའི་འདོན་ཐེངས་༡༩༦ དང༌། དུས་བབ་སྤྱིའི་འདོན་ཐེངས་༤༢༦ བཅས་འཁོད་པ་དག་ལག་སོན་བྱུང་བས་དེ་མ་ཐག་ཁ་ཕྱེས་ཏེ་བལྟས་པས། དང་ཐོག་ངའི་རེ་བ་དང་ཡོངས་སུ་རྒྱབ་འགལ་ཆགས་འདུག
རྒྱས་པར་གཟིགས།ྋགོང་ས་མཆོག་གི་བཀའ་ཡིག་ནང་དུ། བར་ལམ་བོད་ནང་ཛ་དྲག་གི་བྱུང་རྐྱེན་དང༌། རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་བབ་བཅས་ཀྱི་འོག་བོད་ཀྱི་རྩ་དོན་ཐོག་གོ་བསྡུར་བགྲོ་གླེང་ཞིབ་ལྷོད་གནང་ཆེད། བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་བཅའ་ཁྲིམས་དོན་ཚན་ང་དགུ་པའི་ནང་གསེས་ཁག་གི་ཆ་རྐྱེན་འོག་དམིགས་བསལ་ཚོགས་ཆེན་འདི་ལོ་ཕྱི་ཟླ་ ༡༡།༡༢ གང་རུང་ནང་བསྡུ་སྐོང་དགོས། ཞེས་བཀའ་ཕེབས་དོན་ལྟར་ན། འདི་ལོའི་ཕྱི་ཟླ་༣ ནས་བཟུང་གཞི་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཞི་རྒོལ་བར་མ་ཆད་པ་བྱུང་དང་འབྱུང་བཞིན་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཅི་དང་གང་ཡིན་དང༌། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱལ་སྤྱིའི་ངོས་ནས་བོད་པའི་རྩ་དོན་ཐོག་ལ་སྔར་ལས་ལྷག་པའི་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་ཡོད་པ་བཞིན། ད་ལྟའི་སྐབས་སུ་གནད་དོན་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་གི་ཡོད་པ་སོགས་རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་བབ་ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་བོད་ཀྱི་རྩ་དོན་ཇི་འདྲ་ཞིག་རན་མིན་ཐད་ལ་བགྲོ་གླེང་དགོས་པར་གསུངས་ཡོད། དེ་ཡང་རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་བབ་ཅེས་པ་གཙོ་བོ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནས་བབ་བམ་གནས་སྟངས་དེ་ཉིད་ཡིན་ལ། ཆབ་སྲིད་སྐྱོང་སྟངས་དེ་ཡང་དཔལ་འབྱོར་འདུ་འགོད་གཙོ་བོར་བཟུང་ནས་བསྐྱངས་དང་སྐྱོང་མུས་བཞིན། རང་ཉིད་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས་ལ་དམིགས་ཏེ་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་ལ་གནས་སྟངས་གང་དང་འཚམས་པའི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་མུ་མཐུད་གནས་ཐབས་ལ་འབད་པ་ལས། རྒྱལ་ཁབ་རང་ཉིད་ལ་ཁེ་ཕན་མེད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་གསུམ་པ་ཞིག་གི་ཆེད་དུ་དཔལ་འབྱོར་ཁེ་ཕན་ལྡན་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་གི་འབྲེལ་བ་བློས་གཏོང་དཀའ་བའང་ཤེས་དགོས་པས། དེའི་ཐོག་ནས་བགྲོ་གླེང་ཞིབ་ལྷོད་འོང་བར་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་རྩལ་འདོན་དགོས་པར་སེམས།
རྒྱས་པར་གཟིགས།