བོད།

ཟླ་འདིའི་ཚེས་༡༦ ཉིན་བོད་ནང་གི་མཁས་དབང་དང་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་བཙན་ལྷ་ངག་དབང་ཚུལ་ཁྲིམས་དགུང་ལོ་༩༥ ཐོག་སྐུ་གཤེགས་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོན་ཡོད་པ་བཞིན།  བོད་གཞིས་བྱེས་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་པའི་སྡེ་ཁག་གཙོས་པའི་བོད་མི་ཚོས་དམ་པ་ཁོང་གི་མཛད་རྗེས་ལ་ཕྱིར་དྲན་དང་འབྲེལ་ཡིད་གདུང་བ་དྲག་པོས་ཁོང་ལ་མྱ་ངན་ཞུས་དང་ཞུ་བཞིན་འདུག  སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་བཙན་ལྷ་ངག་དབང་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི། ཕྱི་ལོ་༡༩༣༠ལོར་བོད་རྒྱལ་མོ་ཚ་བ་རོང་གི་བཙན་ལྷར་འཁྲུངས་ཤིང་། དགུང་ལོ་གསུམ་གྱི་ཐོག་ཆོས་གླིང་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པའི་ཡང་སྲིད་དུ་ངོས་འཛིན་མཛད། ༡༩༤༡ ལོར་ལྷ་ས་འབྲས་སྤུངས་བློ་གསལ་གླིང་དུ་ཕྱིན་ནས་ལོ་ངོ་བདུན་གྱི་རིང་ལ་གཞུང་ཆེན་བཀའ་པོད་ལྔ་ལ་དཀའ་སྤྱད་སྡུག་རུས་ཀྱིས་སྦྱངས་པ་གནང་།

དེང་གི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་ཁུ་ཚུར་དྲག་རྩལ་དེ་ཧ་ཅང་སྐད་གྲགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་བོད་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་ནས་ཁུ་ཚུར་དྲག་རྩལ་བ་མང་པོ་ཞིག་ཐོན་དང་འཐོན་བཞིན་ཡོད། དམིགས་བསལ་བོད་ནང་དུ་ཡོད་པའི་མགོན་པོ་དྲག་རྩལ་སྦྱོང་བརྡར་ཁང་ནས་བོད་པའི་དྲག་རྩལ་བ་མང་པོ་ཞིག་གསོ་སྐྱོང་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པར་བརྟེན། ད་ཆར་འཛམ་གླིང་ཐོག་སྙན་གྲགས་ཆེ་བའི་(Ultimate Fighting Championship)(UFC)ནང་འཛུལ་ཞུགས་བྱས་ནས་རྒྱབ་ཁ་ལེན་མཁན་ཡང་བྱུང་དང་འབྱུང་བཞིན་ཡོད་པ་བཞིན། ཉེ་ཆར་བོད་ཀྱི་ཁུ་ཚུར་དྲག་རྩལ་བ་གཡུང་དྲུང་གིས་ཨ་རིའི་ཁུ་ཚུར་དྲག་རྩལ་བ་ཞིག་ལས་རྒྱལ་ཁ་བླངས་ཡོད་འདུག་ཅིང་། བོད་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་དགའ་བསུ་ཞུ་བཞིན་འདུག  ཕྱི་ཚེས་༨

བོད་ནང་དུ་རྩྭ་ཐང་དང་ནགས་རིར་མེ་སྐྱོན་ཆེན་པོ་འབྱུང་བཞིན་ཡོད་འདུག་ཀྱང་རྒྱ་གཞུང་གིས་དེ་དག་བརྒྱུད་ལམ་ཁག་ནང་སྤེལ་རྒྱུར་འགོག་བཞིན་ཡོད་འདུག ཟླ་འདིའི་ཕྱི་ཚེས་༢་ཉིན་ནས་ཉག་ཆུ་རྫོང་གི་ཤིང་ནགས་སུ་མེ་སྐྱོན་ཆེན་པོ་ཤོར་ཏེ་ཉིན་མང་པོར་མེ་གསོད་མ་ཐུབ་པ་དང་། ཁ་སང་ཉག་ཆུ་རྫོང་གི་སྐད་འཕྲིན་ཐོག་ཏུ་མ་འོངས་ཉིན་གསུམ་རིང་དུ་གནམ་གཤིས་སྐམ་ཤེད་དང་རླུང་བུ་ཆེ་བ་སོགས་ཀྱིས་མི་མང་བདེ་འཇགས་ཐོག་ལ་ཉེན་བརྡ་བཏང་ཡོད་འདུག མི་སྒེར་འཁྱུག་དབྱིངས་མ་གཏོགས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་གསར་འགྱུར་བརྒྱུད་ལམ་ཁག་ནང་མེ་སྐྱོན་དང་འབྲེལ་བའི་བརྙན་སོགས་མཐོང་རྒྱུ་མི་འདུག་ལ། མི་ཚོའི་མཆན་ལྟར་ན་བརྙན་དེ་དག་འཁྱུག་དབྱིངས་དང་སྐད་འཕྲིན་སོགས་ནང་གཏོང་ཆོག་གི་མེད་པས་གཟབ་དགོས་པར་བརྗོད་འདུག དེ་བཞིན་རྔ་བ་ཁུལ་འཛམ་ཐང་རྫོང་གི་རྐ་མདའི་ནགས་སུ་མེ་སྐྱོན་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ་ཁ་སང་རྒྱ་གཞུང་གི་མེ་གསོད་རུ་ཁག་གིས་མེ་གསོད་ཐུབ་ཡོད་པར་བརྗོད་འདུག་ཀྱང་། མདང་དགོང་རང་དུ་འཁྱུག་དབྱིངས་ནང་ནགས་ལ་མེ་མཆེད་བཞིན་པའི་བརྙན་མང་པོ་མཐོང་རྒྱུ་འདུག་ལ། བརྙན་འོག་གི་མཆན་ནང་དུ་མེ་ད་དུང་གསོད་མ་ཐུབ་པར་སྔར་བཞིན་མཆེད་བཞིན་པས་ཡུལ་མི་ཚོས་སོ་སོའི་བདེ་འཇགས་ལ་གཟབ་གཟབ་གནང་རོགས་ཞེས་འབྲི་བཞིན་འདུག རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་མི་རྒྱུ་ཟོག་གསུམ་ལ་གནོད་སྐྱོན་བྱུང་མེད་པར་བརྗོད་འདུག་ཀྱང་།

     རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་མཐོ་སྒང་ནས་ཟངས་ཀྱི་ཐོན་ཁུངས་ཕོན་ཆེན་པོ་ཞིག་རྙེད་ཡོད་པ་ཕྱིར་བསྒྲགས་བྱས་ཡོད་འདུག་ལ། ཐོན་ཁུངས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱ་ནག་གི་དཔལ་འབྱོར་འཕེལ་རྒྱས་ཐད་ནུས་པ་ཆེན་པོ་འཐོན་རྒྱུ་ཡིན་པར་བརྗོད་འདུག འོན་ཀྱང་། བོད་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་ཐད་གནོད་སྐྱོན་ཆེན་པོ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་སྲིད་དོན་དཔྱད་བརྗོད་པ་དག་གིས་བརྗོད་འདུག ཕྱི་ཚེས་༣༡ ཉིན་(ECONEWS)ཟེར་བའི་གསར་ཁང་གིས་གནས་ཚུལ་སྤེལ་གསལ་ལྟར་ན། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་མཐོ་སྒང་ནས་ཟངས་ཀྱི་ཐོན་ཁུངས་ཊོན་ས་ཡ་

འདས་པའི་ལོ་ངོ་ལྔ་ཙམ་གྱི་རིང་། གནའ་རྫས་བརྟག་དཔྱད་པ་ཚོས་ཞིབ་འཇུག་བརྟག་དཔྱད་བྱས་པ་བརྒྱུད། བོད་མཐོ་སྒང་ནས་ལོ་ངོ་༤༨༠༠ སྔོན་གྱི་གནའ་རྫས་རྙེད་སོན་བྱུང་ཡོད་པ་མ་ཟད། རྡོ་ཆས་དུས་རབས་གསར་མའི་རིག་གཞུང་དེ་ལོ་བཞི་སྟོང་ལྷག་གི་གོང་ནས་བོད་མཐོ་སྒང་དུ་བྱུང་ཡོད་པ་ཤེས་རྟོགས་ཐོག་མར་བྱུང་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོན་འདུག ཟླ་འདིའི་ཚེས་༣༡ ཉིན་(GreekReporter) ཞེས་པའི་གསར་ཁང་གིས་གནས་ཚུལ་སྤེལ་གསལ་ལྟར་ན། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཞེས་པའི་ཁོངས་གཏོགས།

རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་ནང་གི་ན་གཞོན་ཤེས་ཡོན་པ་དང་རྩོམ་པ་པོ་སོགས་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་ནུས་པ་ཡོད་མཁན་གྱི་མི་མང་པོ་ཞིག་འཛིན་བཟུང་ཡང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་བཞིན། ཕྱི་ལོ་༢༠༢༢ ལོར་འཛིན་བཟུང་བྱས་པའི་ན་གཞོན་ཤེས་ཡོན་པ་དཔལ་མགོན་ད་ཆར་བཙོན་གྲོལ་ཐོབ་ཡོད་འདུག་ཀྱང་། ད་དུང་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་དམ་དྲག་འོག་མྱོང་བཞིན་ཡོད་པར་བརྗོད་འདུག  ཕྱི་ཚེས་༣༠ ཉིན་ཨེ་ཤེ་ཡའི་རང་དབང་རླུང་ཁང་གིས་གནས་ཚུལ་སྤེལ་གསལ་ལྟར་ན། ཕྱི་ལོ་༢༠༢༤ ལོའི་ཕྱི་ཟླ་༡༡ ནང་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་དེ་སྔར་ཕྱི་ཕྱོགས་སུ་འབྲེལ་བ་བྱས་པ་དང་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་བསྔོ་སྨོན་ཞུས་པའི་ཉེས་མིང་འོག་འཛིན་བཟུང་རྗེས།

ཟླ་འདིིའི་ཚེས་༢༢ཉིན་བོད་ལྗོངས་ཉིན་རེའི་ཚགས་པར་ཐོག་བཀོད་པའི་གནས་ཚུལ་ལྟར་ན། གོང་ཚེས་ཉིན་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཟེར་བའི་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་སྐབས་བཅུ་གཉིས་པའི་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་གསུམ་པའི་ཐོག་ཀརྨ་ཚེ་བརྟན་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་མི་དམངས་སྲིད་གཞུང་གི་གཙོ་འཛིན་དུ་གསར་འདེམས་བྱས་པ་དང་།དེ་བཞིན་བོད་རིགས་ཡིན་པ་ཡན་ཅིན་ཧའེ་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་མི་དམངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་སྐབས་བཅུ་གཉིས་པའི་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་མགོ་ཁྲིད་དུ་གསར་འདེམས་བྱས་ཡོད་པར་བརྗོད་འདུག  ཀརྨ་ཚེ་བརྟན་ནི་ཕྱི་ལོ་༡༩༦༧ཟླ་བ་༡༢ནང་བོད་ཀྱི་ཁམས་འཇོ་མདའ་རུ་སྐྱེས་ཤིང་།སློབ་ཆེན་གྱི་སློབ་རྒྱུས་ལྡན། སྤྱི་པའི་དོ་དམ་ཤེས་རམས་པ་དང་། ཀྲུང་གུང་ཏང་ཡོན། ད་ལྟ་སྐབས་ཉི་ཤུ་པའི་ཀྲུང་དབྱང་གི་རྗེས་སྣོན་ཨུ་གཞོན་པ། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་ཀྱི་གཙོ་འཛིན་དང་། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་སྲིད་གཞུང་གི་གཙོ་འཛིན་ཡིན་པར་བརྗོད་འདུགདེ་བཞིན་ཡན་ཅིའི་ཧའེ་ནི་༡༩༦༢ ནང་མཚོ་སྔོན་མཚོ་ཤར་ཕྱོགས་སུ་སྐྱེས་པའི་བོད་རིགས་ཤིག་ཡིན་འདུག

ཉེ་ཆར་བོད་ལ་སྟོད་དིང་རི་རྫོང་ཁོངས་སུ་ས་ཡོམ་རྒྱག་སའི་ལྟེ་བར་གྱུར་ཏེ་མཚོ་སྒང་ཡུལ་ཚོ་དང་གྲམ་སོ་ཡུལ་ཚོའི་མགུ་རིང་གྲོང་ཚོ་གཙོ་བོར་བྱས་ཏེ་མི་རྒྱུ་ཟོག་གསུམ་ལ་གནོད་འཚེ་ཚབས་ཆེན་ཕོག་ཡོད་པ་དང་། ཉེ་འཁོར་གྱི་རྫོང་ས་སྐྱ་དང་ངམ་རིང་། ལྷ་རྩེ་སོགས་ལའང་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ཡོད་པར་བརྗོད་པ་བཞིན། ལྷ་རྩེ་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་ཡུལ་ཚོ་འགའི་གྲོང་ཚོ་ཁ་ཤས་ཀྱི་ཁང་པ་སོགས་མི་རྒྱུ་ཟོག་གསུམ་ལ་གཏོར་སྐྱོན་ཆེན་པོ་བཟོས་ཏེ། ད་ཆར་ཡུལ་མི་ཚོ་སྡོད་ས་མེད་པར་གུར་ནང་དུ་བསྡད་འདུག་པ་དང། བོད་ཀྱི་དང་བླང་རོགས་སྐྱོར་བ་ཚོས་མུ་མཐུད་དངོས་ཟོག་གི་རོགས་སྐྱོར་བྱེད་བཞིན་པ། དེ་རིང་ཚེས་༩ ཉིན་དང་བླང་གི་རོགས་སྐྱོར་བ་ཚོའི་ཐད་གཏོང་ནས་མཐོང་ཐུབ་ཀྱི་འདུག དེ་བཞིན་ཨ་ནེའི་དགོན་པ་ཞིག་ལ་གཏོར་སྐྱོན་ཆེན་པོ་བཟོས་འདུག་པ་དང་།

ཁ་སང་སྟེ་ཕྱི་ཚེས་༧ ཉིན་གྱི་ཞོགས་པར་བོད་ནང་གི་སྟོད་དིང་རི་ཁུལ་དུ་ས་ཡོམ་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱུང་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་གསར་ལམ་ཁག་ལྟར་ན། ད་བར་མི་༡༢༦ འདས་གྲོངས་སུ་སོང་བ་དང་། མི་༡༨༨ ལ་རྨས་སྐྱོན་ཕོག་པ། དེའི་ནང་ནས་མི་༢༨ ཛ་དྲག་གི་སྨན་ཁང་དུ་སྐྱེལ་དགོས་བྱུང་བ།  ཁང་ཁྱིམ་༣༨༠༠

ཕྱི་ལོ་༢༠༢༥ ཟླ་༡ ཚེས་༧ གྱི་ཞོགས་པ་བོད་ནང་གི་ཆུ་ཚོད་༩ པ་ཡོལ་ཙམ་ལ་བོད་ནང་གི་གཞིས་ཀ་རྩེ་གྲོང་ཁྱེར་དིང་རི་རྫོང་དུ་ས་ཡོམ་ལྟེ་བ་བརྒྱབས་འདུག་པ་དང་། གཞན་ཡང་གཞིས་རྩེ་གྲོང་ཁྱེར། ས་སྐྱ་རྫོང་། ལྷུན་རྩེ་རྫོང་། ངམ་རིམ་རྫོང་།